بدون یادگیری بازیگری در سطح بین‌المللی، کشورها از بی‌نظمی جهانی آسیب خواهند دید. ونزوئلا با ۳۰ میلیون جمعیت و ۳.۳ میلیارد بشکه نفت با پتانسیل بالا، هنوز نتوانسته بازدهی نفت را به طور مؤثر به مردم خود برساند. جلیلوند معتقد است که اگر مادورو، رئیس‌جمهور ونزوئلا، در ارکان قدرت خود کمی بازنگری می‌کرد، چه بسا سرنوشتی بهتر برای خود و کشورش رقم می‌زد.
به گزارش فرارو، ربودن مادورو و انتقال او به بازداشتگاهی در نیویورک پرسش‌های جدیدی درباره تحولات بین‌المللی و تاثیرات آن بر دیگر کشورها ایجاد کرده است. واکنش‌های مقامات چین و روسیه به این حادثه نشان‌دهنده ناپایداری نظام بین‌الملل است. دکتر محسن جلیلوند، استاد روابط بین‌الملل، به بررسی این مسائل پرداخت و تاریخچه بی‌نظمی جهانی را تحلیل کرد.
وی گفت: «هیچ خبری از نظم نوین جهانی نیست و ما اکنون وارد بی‌نظمی جهانی شده‌ایم. نگاه کنید به اقدامات روسیه در اوکراین، چین در تایوان و رفتار ایالات متحده با ونزوئلا. همه اینها نشان‌دهنده اوج بی‌نظمی در جهان است. این سه کشور از اعضای اصلی سازمان ملل و شورای امنیت هستند و قرار است که امنیت جهانی را حفظ کنند، اما خود به نهادهای بین‌المللی آسیب می‌زنند.»
جلیلوند با اشاره به اشتباهات استراتژیک مادورو، گفت: «بعد از بحران‌هایی که در سال ۲۰۱۹ ایجاد شد، مادورو بخش‌هایی از ملت را از خود جدا کرد و به برخی از آن‌ها رانت‌های ویژه اعطا کرد. این عدم توجه به نیازهای جامعه و سپردن امور به قدرت‌های خارجی، وضعیت او را به خطر انداخت».
این استاد دانشگاه افزود: «مادورو حتی در عرصه انتخابات نیز اشتباهات زیادی داشته و با تغییر نتایج به نفع خود، نه‌تنها از آسیب‌پذیری‌اش چیزی کاسته نشده، بلکه بیشتر هم شده است.»
او در پایان تأکید کرد: «کشورهایی که می‌خواهند از سرنوشت مشابه ونزوئلا جلوگیری کنند، باید روندهای دموکراتیک را طی کنند و به گونه‌ای عمل کنند که قدرت‌های خارجی قادر به ضربه زدن به آن‌ها نباشند. تجربه کشورهایی مانند عربستان، ژاپن و کره نشان می‌دهد که موفقیت در نظام بین‌الملل نیازمند یادگیری و تعاملات مؤثر است».

پس از ماه‌ها محاصره دریایی و هوایی ونزوئلا، ایالات متحده بامداد گذشته با اجرای حملات محدود و نقطه‌ای به مراکز نظامی، دفاعی و سیاسی این کشور، وارد مرحله‌ای تازه از مداخله مستقیم شد؛ مرحله‌ای که با دستگیری نیکلاس مادورو و انتقال او به آمریکا، به نقطه عطفی کم‌سابقه در بحران ونزوئلا انجامید. هرچند هنوز گزارش‌های دقیقی از ابعاد کامل عملیات و پیامدهای انسانی آن منتشر نشده است، اما نفس این اقدام نشان می‌دهد واشنگتن راهبرد فشار حداکثری را از سطح تحریم و تهدید به اقدام میدانی برای تغییر موازنه قدرت در کاراکاس ارتقا داده است. کاهش نسبی حملات و خلوت شدن حریم هوایی ونزوئلا در ساعات بعد، بیش از آنکه نشانه پایان بحران باشد، حاکی از ورود آن به فاز پیچیده‌تری است که ابعاد ژئوپولتیکی آن فراتر از آمریکای لاتین گسترش می‌یابد.
دستگیری مادورو را باید حلقه نهایی زنجیره فشاری دانست که آمریکا طی ماه‌های گذشته به‌صورت مرحله‌بندی‌شده دنبال کرده است؛ از تحریم‌های فلج‌کننده و توقیف نفتکش‌ها گرفته تا محاصره دریایی و عملیات روانی گسترده. واشنگتن پیش‌تر با گزینه انتقال قدرت کنترل‌شده و برگزاری انتخابات موافقت نکرد، زیرا چنین سناریویی تضمینی برای خروج ونزوئلا از مدار روسیه و چین فراهم نمی‌کرد. از این منظر، هدف آمریکا نه صرفاً حذف مادورو، بلکه بازپس‌گیری کامل یکی از کانون‌های نفوذ رقبای خود در حیاط خلوت سنتی‌اش است.
با این حال، آنچه بیش از خود عملیات نظامی جلب توجه می‌کند، واکنش سرد و کم‌تحرک روسیه و چین در برابر حمله آمریکا به ونزوئلاست؛ واکنشی که با حجم منافع این دو قدرت در این کشور هم‌خوانی ندارد. این سکوت نسبی را نمی‌توان صرفاً به ضعف یا انفعال تعبیر کرد، بلکه نشانه‌ای از وجود نوعی تفاهم نانوشته و بده‌وبستان ژئوپولتیکی میان قدرت‌های بزرگ است؛ تفاهمی که بر اساس آن، هر یک از بازیگران اصلی نظام بین‌الملل در حوزه‌های نفوذ خود دست بازتری دارند.در این چارچوب، تحولات ونزوئلا را می‌توان در کنار نمونه‌های مشابه دیگری قرار داد. توافق آمریکا و روسیه در سوریه بر سر کنار رفتن بشار اسد، امتیازاتی که واشنگتن در مسیر پایان دادن به جنگ اوکراین و پذیرش واقعیت «زمین در برابر صلح» به مسکو داده است، و نیز سکوت معنادار آمریکا در برابر مانورهای نظامی چین در تنگه تایوان، همگی نشانه‌هایی از تنظیم مجدد خطوط قرمز میان قدرت‌های بزرگ است. حتی دیدار هیأت چینی با مادرو در شب انجام عملیات ونزوئلا را نیز می‌توان در همین چارچوب ارزیابی کرد؛ دیداری که به‌نظر می‌رسد با هدف مدیریت تنش‌ها صورت گرفته است.
از این زاویه، کم‌تحرکی مسکو و پکن در برابر حمله آمریکا به ونزوئلا نه به معنای چشم‌پوشی از منافع بلندمدت، بلکه نوعی اولویت‌بندی ژئوپولتیکی است. روسیه درگیر تثبیت دستاوردهای خود در اوکراین و شرق اروپاست و چین تمرکز اصلی خود را بر شرق آسیا و مهار فشارهای آمریکا در پرونده تایوان گذاشته است. در چنین شرایطی، ونزوئلا می‌تواند به‌طور موقت به‌عنوان بخشی از معامله نانوشته قدرت‌ها تلقی شود؛ معامله‌ای که در آن، هر بازیگر می‌کوشد هزینه‌های تقابل مستقیم را کاهش دهد.
با این حال، این به معنای پایان نقش روسیه و چین در ونزوئلا نیست. در صورت تبدیل بحران به بی‌ثباتی مزمن یا مداخله بلندمدت آمریکا، احتمال بازگشت تدریجی این بازیگران از مسیرهای غیرمستقیم دیپلماتیک، اقتصادی و حتی امنیتی وجود دارد. به‌ویژه اگر واشنگتن بخواهد از ونزوئلا الگویی برای تغییر رژیم در دیگر مناطق مورد مناقشه بسازد، آنگاه خطوط توافق نانوشته به‌سرعت فرسوده خواهد شد.
آنچه امروز در ونزوئلا رخ می‌دهد، بیش از آنکه یک بحران داخلی یا منطقه‌ای باشد، بازتابی از نظم در حال گذار جهانی است؛ نظمی که در آن، قواعد حقوق بین‌الملل جای خود را به منطق معامله، حوزه نفوذ و موازنه قدرت داده‌اند. استفاده آمریکا از زور برای تحقق اهداف سیاسی، همان مسیری است که پیش‌تر در خاورمیانه و حمله به جمهوری اسلامی ایران نیز دیده شد؛ مسیری که شاید در کوتاه‌مدت دستاوردهایی داشته باشد، اما در میان‌مدت به تعمیق بی‌ثباتی جهانی و افزایش احتمال تقابل‌های پرهزینه منجر خواهد شد.ونزوئلا امروز یکی از صحنه‌های این بازی بزرگ است؛ بازی‌ای که در آن، قدرت‌های بزرگ کمتر به اصول پایبندند و بیش از هر زمان دیگری به بده‌وبستان‌های پنهان تکیه می‌کنند. اما تجربه نشان داده است که چنین توافق‌های نانوشته‌ای، پایدار نیستند و با تغییر موازنه‌ها، می‌توانند به‌سرعت فروبریزند.
مرتضی مکی
تحلیلگر مسائل بین الملل

اسماعیل بقایی سخنگوی وزارت امور خارجه درنشست خبری هفتگی با رسانه‌های داخلی و خارجی به سؤالات خبرنگاران پاسخ داد. تحولات اخیر ونزوئلا عمده‌ترین سوالی بود که مورد پرسش خبرنگاران قرار گرفت.وی در این خصوص، به سوالی مبنی بر واکنش جامعه جهانی و سازمان ملل متحد به تحولات ونزوئلا پاسخ داد: یقیناً ربوده شدن رئیس‌جمهور و همسر رئیس‌جمهور یک کشور، اصلاً جای افتخار ندارد؛ این اقدامی کاملاً غیرقانونی است و همان‌طور که خود مقامات ونزوئلایی و مردم ونزوئلا تأکید کرده‌اند، رئیس‌جمهورشان باید آزاد شود.بقایی ادامه داد: همه اعضای سازمان ملل متحد باید نسبت به نقض فاحش اصول و قواعد حقوق بین‌الملل دغدغه‌مند باشند، زیرا این روند به همین‌جا متوقف نخواهد شد. همین دیروز یا پریروز، برای نمونه، بحث گرینلند مطرح شد. بنابراین همه کشورها باید این نکته را در نظر داشته باشند که نقض قوانین بین‌المللی، در صورتی که با مخالفت قاطع جامعه جهانی مواجه نشود، طرف‌های قلدر را در تداوم اقدامات‌شان جری‌تر می‌کند.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی با بیان اینکه«حمایت ما ازونزوئلا ربطی به اشخاص ندارد واصول برای ما اهمیت دارد»، گفت: آقای عراقچی با همتای ونزولایی خودشان تلفنی صحبت کردند و روابط ما همچنان با این کشور ادامه دارد.وی در پاسخ به سؤال دیگری مبنی برآینده روابط ایران و ونزوئلا در صورت حاکمیت ایالات متحده در این کشور و همچنین رایزنی با شرکای سیاسی در خصوص آینده ونزوئلا بیان داشت: رابطه ما همواره با هر کشوری، از جمله ونزوئلا، بر پایه احترام متقابل و منافع متقابل بوده است و مبنای روابط ما در آینده نیز با این کشور بر همین اساس خواهد بود.
بقایی گفت: اگر تا پیش از این، در دهه‌های گذشته، با استناد به گسترش دموکراسی یا اجرای حقوق بشر به کشورها تعرض می‌شد، امروز بسیار صریح اعلام می‌کنند که موضوع، نفت ونزوئلاست و حتی، همان‌طور که شما هم اشاره کردید، می‌گویند که خودشان ونزوئلا را اداره می‌کنند. گویی جهان به هفت یا هشت دهه قبل، به دورانی بازگردانده می‌شود که استعمار و منطق حاکم بر روابط قدرت‌های استعماری با کشورهای دیگر، مبنای مناسبات بود.سخنگوی وزارت امور خارجه یادآور شد: اتفاقی که در ونزوئلا رخ داد بسیار خطرناک بود. بسیاری از کشورها آن را محکوم کردند. اساساً هیچ کشور مسئول و هیچ کشور دارای حاکمیت قانونی نمی‌تواند در برابر چنین وضعیتی بی‌تفاوت بماند، فارغ از اینکه چه کسی و در کدام کشور با چنین وضعیتی مواجه شده است.این مقام ارشد حوزه سخنگویی وزارت امور خارجه همچنین اظهار داشت: بسیاری از کشورها در این خصوص موضع گرفته‌اند، قطعاً عدم واکنش سریع و روشن دبیرکل سازمان ملل و شورای امنیت سازمان ملل متحد، جامعه بین‌المللی را بیش از پیش با مشکل مواجه خواهد کرد. من پیشنهاد می‌کنم فیلم قدیمی‌ای را که، اگر اشتباه نکنم، مربوط به سال ۱۹۶۷ است و با عنوان «حادثه» (The Incident) شناخته می‌شود، در صورت امکان تماشا کنید و ببینید که نتیجه بی‌تفاوتی و بی‌عملی در برابر اقدامات زورمدارانه کسانی که به قلدری عادت دارند، چه شرایطی را برای یک جامعه و در اینجا برای کل جامعه بین‌المللی ایجاد خواهد کرد. بقایی همچنین درباره فضاسازی‌هایی که این روزها راجع به احتمال تکرار تجاوز نظامی علیه ایران صورت می‌گیرد نیز تصریح کرد: جنگ روانی و فضاسازی رسانه‌ای علیه کشور، بخشی از راهبرد طرف مقابل برای اعمال فشار بر ایران است و امر تازه‌ای محسوب نمی‌شود. آنچه برای ما اهمیت دارد این است که با تمام توان و با همه وجود، مراقب رفتارهای طرف‌های مقابل هستیم ‌.

در آستانه آغاز فرآیند ثبت‌نام داوطلبان انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا، بار دیگر یکی از مهم‌ترین چالش‌های اخلاقی و حقوقی انتخابات پیش‌رو، خودنمایی می‌کند و آن هم استفاده احتمالی برخی افراد از جایگاه، امکانات و منافع عمومی برای اهداف سیاسی و انتخاباتی آینده است.
انتخابات و اصل رقابت عادلانه
به گزارش سرویس سیاست روزنامه نسل فردا؛ انتخابات، زمانی می‌تواند نماد واقعی مردم‌سالاری باشد که همه داوطلبان در شرایطی برابر، عادلانه و شفاف وارد رقابت شوند. چرا که هرگونه بهره‌برداری از موقعیت شغلی، مسئولیت اداری، تریبون رسمی، منابع عمومی، بودجه‌های دولتی یا حتی نفوذ سازمانی، نه‌تنها اصل رقابت سالم را مخدوش می‌کند، بلکه حق انتخاب آگاهانه شهروندان را نیز زیر سؤال می‌برد.
سوءاستفاده از جایگاه، بی‌عدالتی انتخاباتی
واقعیت آن است که هیچ فردی، در هیچ جایگاه مدیریتی، اجرایی، فرهنگی یا رسانه‌ای، نباید از ابزار در اختیار خود برای ساختن آینده سیاسی‌اش بهره‌برداری کند. این اقدام، مصداق روشن بی‌عدالتی انتخاباتی و تضییع حقوق سایر داوطلبان و مردم است.
امکانات عمومی، امانتی برای مردم
در حقیقت تریبون‌های رسمی، جلسات اداری، پروژه‌های عمرانی، برنامه‌های خدماتی و حتی ارتباطات سازمانی، همگی امانت مردم هستند و تبدیل این ظرفیت‌ها به سکوی تبلیغاتی پنهان یا آشکار، نه‌تنها تخلف قانونی، بلکه خیانت به اعتماد عمومی است؛ اعتمادی که به‌سختی ساخته می‌شود و به‌آسانی فرو می‌ریزد.
حق انتخاب آگاهانه شهروندان
گفتنی است شهروندان زمانی می‌توانند تصمیمی صحیح و آگاهانه بگیرند که اطلاعات ارائه‌شده به آنان بی‌طرفانه، واقعی و به‌دور از مهندسی افکار عمومی باشد. استفاده ابزاری از قدرت، این حق بنیادین را تهدید می‌کند.
انتظار از نهادهای نظارتی
در این مقطع حساس، انتظار می‌رود نهادهای نظارتی، اجرایی و قضایی، با دقت، شفافیت و بدون ملاحظه جایگاه افراد، بر رفتارها و عملکرد مسئولان فعلی که قصد ورود به عرصه انتخابات را دارند، نظارت کنند.
مسئولیت امروز و سیاست فردا
اکنون زمان آن است که همه داوطلبان بالقوه، پیش از ورود رسمی به رقابت، میان مسئولیت امروز و جایگاه سیاسی فردا مرزی روشن، شفاف و اخلاقی ترسیم کنند؛ چرا که اعتماد عمومی، بزرگ‌ترین سرمایه هر نظام انتخاباتی است و حفظ آن، وظیفه‌ای همگانی است.
نقش جامعه و رسانه‌ها در سلامت انتخابات
با این حال، نباید از نقش آگاهی عمومی و مطالبه‌گری شهروندان نیز غافل شد. جامعه‌ای که نسبت به رفتارهای خارج از چارچوب قانون و اخلاق حساس باشد و آن را از مسیر رسانه‌ها، نهادهای مدنی و افکار عمومی پیگیری کند، می‌تواند نقش مهمی در پیشگیری از تخلفات انتخاباتی ایفا کند.
رسانه‌ها، چشم بیدار جامعه
همچنین رسانه‌ها به‌عنوان چشم بیدار جامعه، مسئولیتی دوچندان دارند تا ضمن پرهیز از جانبداری، هرگونه بهره‌برداری انتخاباتی از امکانات عمومی را شفاف‌سازی کرده و اجازه ندهند رقابت سیاسی به نفع صاحبان قدرت و به زیان سایر داوطلبان و مردم رقم بخورد.
سلامت انتخابات از کجا آغاز می‌شود
بی‌تردید، سلامت انتخابات تنها در روز رأی‌گیری معنا پیدا نمی‌کند، بلکه از ماه‌ها قبل و از همین نقاط حساس آغاز می‌شود، جایی که اخلاق، قانون و انصاف باید به‌عنوان خط قرمز مشترک همه بازیگران سیاسی باشد.

...ادامه از صفحه یک
انرژی خورشیدی به عنوان یک منبع پایدار و قابل‌اعتماد، به ویژه در آینده از منظر اشتغال نیز ظرفیت‌های قابل توجهی ایجاد خواهد کرد. دولت باید با جلب اعتماد عمومی و تضمین خرید برق تولیدی از منابع خورشیدی، مردم را تشویق کند که سرمایه‌های خود را به این دست از پروژه‌ها اختصاص دهند.
به این ترتیب، هر فرد به راحتی می‌تواند با نصب پنل‌های خورشیدی در خانه خود، صاحب انرژی شود و به تولیدی پایدار و سبز کمک کند.
با این حال، چالش‌هایی در زمینه ساختار شبکه برق نیز وجود دارد. توان شبکه برق کشور باید به گونه‌ای باشد که بتواند حجم بالای تولید انرژی از نیروگاه‌های خورشیدی را جذب کند.
 سرمایه‌گذاری در مناطق نامناسب ممکن است که به بحران‌هایی منجر شود. بنابراین، نیاز است که مراجع ذی‌ربط نقاط قابل اتصال نیروگاه‌های مگاواتی به شبکه را شفاف‌سازی و به سرمایه‌گذاران اطلاع‌رسانی کنند.
نهایتاً، برای مدیریت بهینه در حوزه تولید و توزیع انرژی، نیاز به اصلاح در ساختار شرکت‌های توزیع برق نیز حس می‌شود.
 این شرکت‌ها که وظایفشان به خرید و فروش برق محدود بوده، اکنون باید به تولید نیز بپردازند و این می‌تواند بار مسئولیت آن‌ها را افزایش دهد. از این رو، همکاری با مهندسین مشاور و آموزش نیروی انسانی در زمینه تعمیر و نگهداری نیروگاه‌ها ضروری است.
در نهایت، با توجه به پتانسیل‌های بالا در حوزه انرژی تجدیدپذیر و ضرورت تغییر در رویکردهای فعلی، ایران می‌تواند به یک الگوی موفق در استفاده از انرژی‌های سبز تبدیل شود و به بهبود وضعیت اقتصادی و زیست‌محیطی خود کمک کند.