اورژانس اجتماعی یکی از برنامههای مداخلهای با هدف پیشگیری از آسیبهای اجتماعی به شمار میرود که خدمات خود را از طریق خط تلفن ۱۲۳، تیم سیار اورژانس و پایگاه خدمات اجتماعی ارائه میدهد و در بحران های فردی، خانوادگی و اجتماعی مداخله میکند و دراین میان همسر آزاری در رده دوم تماسهای خط تلفنی ۱۲۳ قرار دارد.
ماموریتهای اورژانس اجتماعی در سه دسته آنی، فوری و با قید فوریت کمتر
اورژانس اجتماعی با هدف بهبود اوضاع خانواده از سال ۱۳۸۶ تاسیس شد و اکنون ۲۴ ساعته در حیطههای کودکآزاری، همسرآزاری، زنان و دختران در معرض آسیب، فرار از منزل، خودکشی، معلولآزاری و والدآزاری ایفای نقش میکند.۱۱ گروه آسیب پذیر شامل زنان و دختران آسیب دیده اجتماعی، افراد دارای اختلاف خانوادگی حاد، افراد با قصد یا اقدام به خودکشی، مبتلایان به اختلال هویت جنسی، دختران و پسران فراری از منزل، افراد با شرایط بحرانی ویژه، زوجین متقاضی طلاق، کودکان خیابان و کار، همسران آزاردیده، سالمندان و افراد دارای معلولیت آزاردیده و کودکان آزاردیده در تماس با خط ۱۲۳، خدمات لازم را دریافت می کنند.ماموریتهای اورژانس اجتماعی به سه دسته آنی، فوری و با قید فوریت کمتر تقسیم میشود. بیشترین موارد تماس با خط ۱۲۳ در زمینه کودکآزاری و در مرحله بعد همسرآزاری بوده و کمترین میزان تماس در زمینه خودکشی است. بیشترین ماموریتها از ۳ بخش بیمارستانها، کلانتریها و دایره سرپرستی دریافت میشود.زمانی که افراد با سامانه ۱۲۳ تماس میگیرند، کارشناس خط توضیحات را از مراجع یا تماسگیرنده دریافت میکند و با هماهنگی سوپروایزر ماموریت براساس نوع فوریت تقسیمبندی میشود. برخی مشکلات با تلفن قابل برطرف شدن بوده و برخی نیاز به اعزام تیم دارد.
کاهش جرایم و رفتارهای اجتماعی زن ستیزانه قانونگذاری جدی میطلبد
محسن پیرهادی، عضو هیات رئیسه مجلس شورای اسلامی است وی اعلام کرد که طبق آمار اورژانس اجتماعی، همسر آزاری در رده دوم تماسهای خط تلفنی ۱۲۳ قرار دارد؛ وی تاکید داشت که کاهش جرایم و رفتارهای اجتماعی زن ستیزانه که در تعالیم دینی و اسلامی تقیبح شدهاند، قانونگذاری جدی میطلبد تا با اعمال ضمانت اجرایی موثر راه را بر وقوع آنها ببندد، بر همین اساس مجلس در صدد است با تصویب جزییات لایحه «تأمین امنیت زنان در برابر سو رفتار» پاسخی مناسب به این ضرورت اجتماعی بدهد.وی افزوده بود: محرمانه تلقی کردن اطلاعات زنان آسیبدیده، درمان رایگان زنان آسیبدیدۀ نیازمند، تشدید مجازات فرد بزهکار، ارایه تسهیلات اشتغال به کار و در صورت نیاز تأمین خوابگاه، ایمنسازی نقاط کور و ناامن شهر از جمله مواردی که ۱۵ نهاد و دستگاه را از قوه قضاییه و نیروی انتظامی گرفته تا بهزیستی و معاونت زنان رئیس جمهور و وزارتخانه های بهداشت و درمان، آموزش و پرورش و راه و شهرسازی را موظف میکند برای تامین امنیت زنان به میدان آمده و ایفای مسئولیت کنند.
بیش از ۶۰ درصد زنان آسیب دیده به خانواده باز میگردند
مهری سادات موسوی سرپرست معاونت فرهنگی و امور اجتماعی سازمان بهزیستی کشور است وی نیز با اشاره به اینکه خشونت علیه زنان ممکن است از سوی همسر، پدر یا برادر صورت گیرد، گفت: طی مشاوره با مرتکبین خشونت از سوی اورژانس اجتماعی، در گام نخست تلاش می شود زنان آسیب دیده به آغوش خانواده بازگردند که به طور معمول بیش از ۶۰ درصد این زنان به خانواده باز میگردند.وی ادامه داد: البته در این موارد خاص نیز زن به صورت موقت در مراکز افراد خشونت دیده، نگهداری میشوند و در این بازه نگهداری، کارشناسان بهزیستی به دنبال آن هستند که فضای بازگشت زن به خانواده مهیا شود اما در مواردی که بازگشت، امکان پذیر نباشد، کمک میکنیم زن آسیب دیده، زندگی مستقلی برای خود و فرزندانش داشته باشد که بتوانند سالم زندگی کنند.وی تصریح کرد: بسیاری از افراد تصور میکنند همه کسانی که نزد مشاور میروند، اختلالات حاد روانشناسی دارند در حالی که ممکن است هر کدام از ما در برههای از زمان نیاز داشته باشیم برای برخی مشکلات به مشاور امین و آگاه مراجعه کنیم اما این مساله هنوز فرهنگسازی نشده است.
نداشتن مهارت زندگی، به مشکلات زوجین دامن زده است
سرپرست معاونت فرهنگی و امور اجتماعی سازمان بهزیستی کشور در واکنش به این موضوع که گفته شده همسرآزاری در تماس با خط ۱۲۳ اورژانس اجتماعی رتبه دوم را دارد، گفت: تماس با خط ۱۲۳ در زمینه همسرآزاری و اختلافات زناشویی نسبت به بقیه موارد آسیبها، رتبه بالایی را دارد.موسوی با بیان اینکه متاسفانه همسرآزاری از تمام انواع از ضرب و شتم تا خشونت کلامی، شک و خیانت وجود دارد، افزود: بخش عمدهای از دلایل همسرآزاری به مسائل فرهنگی باز میگردد و بخشی نیز ناشی از مصرف مواد مخدر بویژه مخدرهای توهمزا است.سرپرست معاونت فرهنگی و امور اجتماعی سازمان بهزیستی کشور درباره مساله خیانت بین زوجها نیز گفت: نمیتوان گفت موارد خیانت چندان افزایش یافته است چون متاسفانه بخشی از خیانتها متاثر از مواد مخدری است که افراد مصرف کردهاند.موسوی خاطرنشان کرد: در گذشته، افراد در زندگی زناشویی به یکدیگر مهلت می دادند تا اشکالات خود را برطرف کنند اما اکنون میزان تحمل افراد کم شده است. دو نفر که با هم زندگی می کنند برای اینکه زندگی مشترک موفق داشته باشند باید اختلافات خود را با آگاهی، مدیریت و حل کنند.وی تاکید کرد: نداشتن مهارت زندگی، مهارت بین فردی و مهارت زناشویی به مشکلات زوجین دامن زده و نمیتوانند مسائل را مدیریت کنند و بلافاصله وارد فضای خشونت بین فردی می شوند.