
یک تحول معنادار منطقهای؛
تعداد بازدید : 0
حضور اعضای پیمان مکه در تهران
نویسنده : سامان سفالگر / گروه تحریریه
به تازگی شاهد حضور مقامهای ارشد عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان در ایران بودهایم. در این راستا، وزیر دفاع عربستان سعودی، فرمانده ارتش پاکستان و رئیس سازمان اطلاعات ترکیه، به عنوان نمایندگان کشورهای عضو پیمان مکه در تهران حاضر شده و با مقامهای ارشد ایرانی، دیدار و رایزنی داشتهاند. رویدادی که با بازتابهای گسترده رسانهای و تحلیلی همراه شده است. از این رو، در تحلیل این رویداد، توجه به 3 نکته مهم به نظر میرسد. اول اینکه حضور نمایندگان کشورهای عضو پیمان مکه در ایران، در حقیقت اقرار و اذعان صریح به جایگاه مهم منطقهای ایران بود. از یاد نبریم که در طی تحولات ماههای اخیر، جریانهای رقیب و دشمن با ایران سعی داشتند هرطور که شده، زمینه را برای شکست و نابودی ایران فراهم کنند با این حال، اکنون کار به جایی رسیده که بازیگران منطقهای صراحتاً اقرار و اعتراف میکنند که نمیتوان نسبت به جایگاه ایران در معادلات منطقهای بیتفاوت بود و رایزنی با تهران، یک گزینه اجتنابناپذیر در حل و فصل موضوعات منطقهای است. این ترجمان همان نکتهای است که اخیراً باراک اوباما رئیس جمهور اسبق آمریکا هم به آن اعتراف کرده و تاکید نموده که موقعیت ایران پس از جنگ 40 روزه در سطح منطقه غرب آسیا، به مراتب قویتر از دوره قبل از جنگ مذکور شده است. نکته دوم اینکه به نظر میرسد محور اصلی تلاشهای سعودیها در جریان حضور وزیر دفاع این کشور در تهران، قانعسازی ایران به خویشتنداری انصارا...یمن بوده است. به بیان سادهتر، طرف سعودی این ادراک را دارد که چون ایران نزد انصارا... محترم و ذینفوذ است، میتواند از این موضوع استفاده کند و مقدمات نوعی آتشبس را میان عربستان و انصارا... فراهم سازد. دلیل این خواسته سعودیها نیز پیشرویهای قابل توجه رزمندگان یمنی به ضرر مزدوران سعودی و اماراتی و احساس نگرانی از گسترش بیش از پیش حملات موشکی و پهپادی انصارا... به مراکز راهبردی رژیم عربستان است. با این حال، ایران بارها تاکید کرده که علی رغم برخورداری از روابط مثبت با جنبش انصارا... یمن، این جنبش نیروی نیابتی ایران نیست و تصمیمگیری مستقل را در دستورکار دارد. ورای اینها نباید از یاد برد که یمنیها نسبت به تحمیل محاصره غیرقانونی به خود از جانب سعودیها و مداخله فعال ریاض در امور داخلی یمن اعتراض دارند. اگر رژیم سعودی از رویههای مخرب و غیرسازنده خود در یمن دست بردارد، در نهایت به نفع خود این رژیم نیز است و نیازی به رایزنی با ایران نیست. عربستانیها سعی داشتند از حضور پاکستان و ترکیه در جریان نشست مشترک با مقامهای کشورمان در تهران استفاده کنند تا به زعم خود دستورکارهای مطلوبشان را به پیش ببرند. و در نهایت نکته سوم اینکه برخی صاحبنظران مسائل راهبردی معتقدند که تحول اخیر در قالب حضور مقامهای 3 کشور عضو پیمان مکه در تهران را باید جلوهای از ظهور یک نظم جدید منطقهای نیز ارزیابی کرد. نظمی که در قالب آن، ایران و محور مقاومت بازیگران اصلی هستند.
از چشماندازی کلان نیز رویداد سفر اخیر نمایندگان پیمان مکه به ایران، نمودی عینی از شکست آمریکا در جنگ افروزی علیه ایران بود. کاخ سفید به دنبال نابودی کشورمان بود اما اکنون وزن راهبردی ایران در منطقه بیش از پیش تقویت شده و در عین حال، بیاعتمادی بازیگران منطقهای به آمریکا، چندبرابر افزایش پیدا کرده است.